Støttar statlege krav

Vårt Land

-  12.03.2009

-  Side: 4

Forfatter: Johannes Morken

Oddbjørn Leirvik: Vil ha grundig samtale om statsstøtte

«Når staten finansierer delar av det som skjer på religionsfeltet, må staten ta begge pliktene sine på alvor» Oddbjørn Leirvik meiner staten har rett til å stille krav for å dele ut statsstøtte til barne- og ungdomsorganisasjonar.

Teologiprofessoren ber aktørane på begge sider dempe seg  og starte ein open og kritisk samtale om vilkår for slik støtte.

Staten har ein legitim rett til å stille krav, ikkje minst ut frå dei menneskerettslege pliktene Noreg har skrive under på. Dessutan kan vel ingen meine at organisasjonar som får støtte, kan gjere kva dei vil, seier han til Vårt Land.

Leirvik, som er professor ved Teologisk fakultet ved Universitetet i Oslo, har nøye følgt striden etter at Fordelingsutvalet tok statsstøtta frå barne- og ungdomsarbeidet til Frelsesarmeen fordi homofile ikkje får ha leiarverv i organisasjonen.

Leirvik ønskjer kritisk å drøfte kva som ligg i omgrepet «aktivt støttande religionspolitikk» som Bakkevig-utvalet lanserte i utgreiinga av ei ny ordning for statskyrkja.

Leirvik vil ikkje ta klare standpunkt no. Men han minner om at Noreg har eit dobbelt sett av plikter: Staten har skrive under Kvinnekonvensjonen og slik plikta seg til å motverke diskriminering av kvinner, også i organisasjonslivet. Homofile har svakare vern i menneskerettane enn kvinner, men han legg til at norsk lov set homofile sine rettar svært høgt.

På den andre sida, seier han, er vi like sterkt plikta på religionsfridommen.

Brodd. Leirvik går no ut med brodd mot begge sider i den oppheta striden. Han kritiserer både «den flokken som einsidig er oppteken av å stille krav mot kjønnsdiskriminering, og den andre flokken som einsidig snakkar om religionsfridommen».

Leirvik meiner det var uheldig av Fordelingsutvalet å starte prosessen med å ta frå Frelsesarmeen støtta. Han meiner det burde blitt starta ein open og kritisk samtale der det også vart lytta til organisasjonane.

På den andre sida er Leirvik også kritisk til det han meiner var kampanjejournalistikk i Vårt Land der det vart køyrt hardt berre på den eine sida av saka, nemleg religionsfridommen.

Når staten finansierer delar av det som skjer på religionsfeltet, må staten ta begge pliktene sine på alvor, seier Leirvik.

Graverutvalet har foreslege at organisasjonane kan ha rett til å diskriminere med omsyn til kjønn i det som vart kalla bestemte religiøse funksjonar, men ikkje ved tilsetjing i andre stillingar. Det er eit kompromiss Leirvik sluttar seg til.

Ulik støtte. Leirvik skil tydeleg mellom den støtta alle religions- og livssynssamfunn får som vederlag for statskyrkja, og den støtta barne- og ungdomsorganisasjonane får. Dette meiner han er blitt blanda saman.

Leirvik meiner det er vanskeleg å stille strenge krav til den første støtta, men at det er lettare- å kunne stille krav ved utdeling av den andre. Og han finn det påfallande at det først er i kampen om homofile sine rettar at organisasjonane skrik opp om religionsfridommen.

Leirvik vil ikkje konkludere med kva «ein open og kritisk samtale mellom staten og organisasjonane» om vilkåra for statsstøtta skal munne ut i.

Det er heile tida ei vekting mellom ulike omsyn. Eitt av omsyna er kva følgjer bortfall av statsstøtta ville få for det arbeidet ein organisasjon driv for barn og unge, seier han.

Overstyring.   Men finst det også prinsipielle innvendingar mot at staten ut frå den til ei kvar tid sitjande regjering sin verdipolitikk skal styre kven som skal få støtte?

Ja, det er motførestellingar mot ein slik statsabsoluttisme. Difor ropar eg heller ikkje halleluja for forslaget til SV-program. Men staten har menneskerettslege plikter som er blitt borte i debatten, altså plikta til å motverke kjønnsdiskriminering. Så har staten ein verdipolitikk for dei homofile. Eg meiner det ville vere meiningslaust om verdipolitikken skal stogge ved døra til barne- og ungdomsorganisasjonane. Difor irriterer det meg like mykje at barne- og ungdomsorganisasjonen ikkje er villige til å diskutere dette, seier Leirvik.

Han minner også om at striden ikkje står om kva som skal vere lovleg, men om kva som skal vere vilkår for å få statsstøtte.